Τετάρτη 11 Ιουλίου 2012

15 ο μάθημα : Επίθετα β΄κλίσης

Τα επίθετα  β΄κλίσης  χωρίζονται στις παρακάτω κατηγορίες:

·         Τριγενή και τρικατάληκτα, π.χ. ὁ σοφὸς, ἡ σοφὴ, τὸ σοφόν, ὁ δίκαιος, ἡ δικαία, τὸ δίκαιον
·         Τριγενή και δικατάληκτα, π.χ, ὁ, ἡ ἄφθονος, τὸ ἄφθονον

Τα  τριγενή και τρικατάληκτα είναι λίγο ιδιόμορφα στο σχηματισμό των τριών γενών· πρόσεξε λίγο τα παρακάτω παραδείγματα.

                        Α΄ΟΜΑΔΑ
                ο σοφός  - η  σοφή -  το  σοφόν
                 ο αγαθός   - η αγαθή  – το αγαθόν

                       Β΄ΟΜΑΔΑ
               Ο δίκαιος – η δικαία – το δίκαιον
                Ο νέος – η νέα – νέον

Τα αρσενικά και των δύο ομάδων έχουν κατάληξη -ος·
τα ουδέτερα και των δύο ομάδων έχουν κατάληξη -ον·
Τα θηλυκά όμως έχουν δύο καταλήξεις· άλλοτε -η κι άλλοτε -α
Ο λόγος αυτής της διαφοράς βρίσκεται στο αρσενικό!
Όταν πριν από την κατάληξη -ος του αρσενικού υπάρχει σύμφωνο εκτός από ῥ, τότε το θηλυκό σχηματίζεται με κατάληξη -η.
Όταν πριν από την κατάληξη -ος του αρσενικού υπάρχει φωνήεν ή ῥ, τότε το θηλυκό σχηματίζεται με κατάληξη –α.
    
             ΚΛΙΣΗ   ΕΠΙΘΕΤΩΝ  Β΄ΚΛΊΣΗΣ
Α) Τριγενή και τρικατάληκτα

ὁ
τοῦ
τῷ
τὸν
ὦ
σοφ-ὸς
σοφ-οῦ
σοφ-ῷ
σοφ-ὸν

ἡ
τῆς
τῇ
τὴν
ὦ
σοφ-ὴ
σοφ-ῆς
σοφ-ῇ
σοφ-ὴν

τὸ
τοῦ
τῷ
τὸ
ὦ
σοφ-ὸν
σοφ-οῦ
σοφ-ῷ
σοφ-ὸν



οἱ
τῶν
τοῖς
τοὺς
ὦ
σοφ-οὶ
σοφ-ῶν
σοφ-οῖς
σοφ-οὺς
σοφ-οὶ
αἱ
τῶν
ταῖς
τὰς
ὦ
σοφ-αὶ
σοφ-ῶν
σοφ-αῖς
σοφ-ὰς
σοφ-αὶ
τὰ
τῶν
τοῖς
τὰ
ὦ
σοφ-ὰ
σοφ-ῶν
σοφ-οῖς
σοφ-ὰ
σοφ-ὰ

ὁ
τοῦ
τῷ
τὸν
ὦ
δίκαι-ος
δικαί-ου
δικαί-ῳ
δίκαι-ον
δίκαι-ε
ἡ
τῆς
τῇ
τὴν
ὦ
δικαί-α
δικαί-ας
δικαί-ᾳ
δικαί-αν
δικαί-α
τὸ
τοῦ
τῷ
τὸ
ὦ
δίκαι-ον
δικαί-ου
δικαί-ῳ
δίκαι-ον
δίκαι-ον

οἱ
τῶν
τοῖς
τοὺς
ὦ
δίκαι-οι
δικαί-ων
δικαί-οις
δικαί-ους
δίκαι-οι
αἱ
τῶν
ταῖς
τὰς
ὦ
δίκαι-αι
δικαί-ων
δικαί-αις
δικαί-ας
δίκαι-αι
τὰ
τῶν
τοῖς
τὰ
ὦ
δίκαι-α
δικαί-ων
δικαί-οις
δίκαι-α
δίκαι-α

Β) Τριγενή και δικατάληκτα

ὁ
τοῦ
τῷ
τὸν
ὦ
ἡ
τῆς
τῇ
τὴν
ὦ
ἄφθον-ος
ἀφθόν-ου
ἀφθόν-ῳ
ἄφθον-ον
ἄφθον-ε
τὸ
τοῦ
τῷ
τὸ
ὦ
ἄφθον-ον
ἀφθόν-ου
ἀφθόν-ῳ
ἄφθον-ον
ἄφθον-ον
οἱ
τῶν
τοῖς
τοὺς
ὦ
αἱ
τῶν
ταῖς
τὰς
ὦ
ἄφθον-οι
ἀφθόν-ων
ἀφθόν-οις
ἀφθόν-ους
ἄφθον-οι
τὰ
τῶν
τοῖς
τὰ
ὦ
ἄφθον-α
ἀφθόν-ων
ἀφθόν-οις
ἄφθον-α
ἄφθον-α